Đằng sau cuộc đột kích căn cứ Al-Qaeda ở Yemen

Cái chết của William “Ryan” Owens, lính đặc nhiệm SEAL thuộc hải quân Mỹ cùng một số dân thường, bao gồm trẻ em trong cuộc đột kích ngày 29-1 ở Yemen đang khiến tân Tổng thống Donald Trump đau đầu.

Ngày 1-2, ông Donald Trump đã tới căn cứ không quân Dover ở Delaware để dự lễ tưởng niệm cùng với gia đình binh sĩ William “Ryan” Owens.

“Mỹ đau buồn khi hay tin một anh hùng phục vụ trong quân đội đã hy sinh khi chiến đấu với các tay súng khủng bố cực đoan”, ông Donald Trump tuyên bố trước đó. Sau khi Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) thừa nhận, một số người dân có thể đã thiệt mạng trong một cuộc giao chiến, một cuộc điều tra đã được tiến hành.

“Khi CENTCOM yêu cầu tiến hành cuộc đột kích, chúng tôi tin họ có cơ hội thành công”, Đại tá John Thomas, phát ngôn viên của CENTCOM tuyên bố trong cuộc họp báo hôm 2-2. Trong khi đó, người phát ngôn Lầu Năm Góc, Đại úy Jeff Davis khẳng định, 14 tay súng đã bị tiêu diệt. Trong số 14 tên kể trên có Abdulraoof al-Dhahab, thủ lĩnh cấp cao của Al-Qaeda ở Yemen.

Theo giới truyền thông, 23 người được cho đã thiệt mạng trong cuộc tấn công vào làng Yaklaa ở vùng Bayda, Yemen hôm 29-1. Nhưng chính quyền địa phương cho biết, khoảng 30 người, trong đó có 10 phụ nữ và trẻ em đã bị chết trong cuộc đột kích bất thành của đặc nhiệm Mỹ nhằm vào phong trào khủng bố Al-Qaeda tại Yemen (AQAP).

Ngày 3-2, Lầu Năm Góc công bố 5 đoạn video mới thu thập được trong cuộc đột kích ở Yemen, nhưng phải nhanh chóng gỡ bỏ sau khi phát hiện đó là những video có từ 10 năm trước.Người phát ngôn Lầu Năm Góc Jeff Davis tuy thừa nhận 5 đoạn video kể trên đã cũ, nhưng khẳng định chúng được thu thập trong cuộc đột kích hôm 29-1.

Binh sĩ William ''Ryan" Owens hy sinh khi làm nhiệm vụ.

Giới chuyên môn coi đây là bài học an ninh “vỡ lòng” của ông Donald Trump sau khi duyệt chiến dịch ở Yemen hôm 29-1 vừa qua. Bởi ông Donald Trump đã phê duyệt kế hoạch đột kích khi không đủ thông tin tình báo, khiến lính đặc nhiệm SEAL rơi vào căn cứ của Al-Qaeda được bảo vệ bằng bom mìn và các tay súng bắn tỉa.

Trước khi rời Nhà Trắng ngày 20-1, ông Barack Obama không duyệt kế hoạch đột kích vào mục tiêu kể trên. Người phát ngôn Nhà Trắng Sean Spicer cho rằng, mặc dù không bắt được thành viên AQAP nào, nhưng cuộc đột kích đã tiêu diệt được 14 tay súng thánh chiến và thu giữ một lượng lớn tài liệu hữu ích. Đồng thời khẳng định, cuộc đột kích được tiến hành sau khi đã chuẩn bị kỹ lưỡng.

Mục đích của cuộc đột kích là sử dụng trực thăng tiếp cận một khu nhà nằm giữa sa mạc Bayda, miền nam Yemen, để bắt giữ các thủ lĩnh bộ tộc có liên hệ với Al-Qaeda và thu thập thông tin tình báo có giá trị. Nhưng mọi chuyện nhanh chóng trở nên hỗn loạn, khiến binh sĩ William “Ryan” Owens tử nạn.

Có người nói rằng, kế hoạch tác chiến được Nhà Trắng phê chuẩn nhanh chóng, bởi ông Donald Trump và các cố vấn cấp cao muốn trao quyền lớn hơn cho quân đội trong hoạt động chống khủng bố.

Theo tờ Washington Post, ngoài lính đặc nhiệm SEAL của Mỹ, lực lượng tinh nhuệ của Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cũng tham gia chiến dịch kể trên. Nhưng sau khi họ tiến vào làng Yaklaa ở vùng Bayda, các tay súng AQAP đã nhanh chóng phản công dữ dội và những bãi mìn dày đặc được gài xung quanh khiến lính đặc nhiệm Mỹ không thể tiến sâu hơn, buộc phải đấu súng với kẻ địch đông hơn gấp nhiều lần. Và sau khi nhận được hung tin, một trung đoàn tác chiến đặc biệt của không quân Mỹ được huy động để giải cứu cho lính đặc nhiệm SEAL và những người bị thương rời khỏi làng Yaklaa.

Tổng thống Donald Trump lên trực thăng tới thăm gia đình đặc nhiệm Mỹ thiệt mạng trong cuộc đột kích.

Theo giới truyền thông, 2 chiếc trực thăng MV-22 Osprey chở lực lượng phản ứng nhanh của Thủy quân lục chiến nhanh chóng khởi hành từ tàu đổ bộ USS Makin Island tới Yemen để giải cứu lính đặc nhiệm SEAL và những người bị thương đang bị mắc kẹt. Nhưng một chiếc gặp trục trặc trong lúc hạ cánh và đâm xuống đất mạnh đến mức 2 lính đặc nhiệm bị thương. Tiêm kích Mỹ buộc phải thả một quả bom dẫn đường bằng GPS để phá hủy chiếc máy bay trị giá 70 triệu USD nhằm đề phòng nó rơi vào tay phiến quân.

Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis vừa yêu cầu tìm các biện pháp tăng ngân sách, cũng như "những điều kiện mới" để đẩy mạnh chiến dịch chống IS. Lầu Năm Góc cũng đang cân nhắc tìm đối tác chống khủng bố mới bởi đây được coi là nhiệm vụ ưu tiên số một trong nhiệm kì của ông Donald Trump.

Việc này diễn ra sau khi Tổng thống Donald Trump yêu cầu quân đội phải trình “một chiến lược toàn diện và các kế hoạch cụ thể để đánh bại IS” trong vòng 30 ngày.

Được biết, Mỹ đã chi khoảng 10,7 tỷ USD cho các cuộc không kích IS tại Iraq và Syria. Theo hãng Reuters, chương trình "Chống chủ nghĩa cực đoan bạo lực" được đổi tên thành "Chống chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan" - bỏ qua các nhóm da trắng cực đoan từng thực hiện nhiều vụ đánh bom và xả súng ở Mỹ.

Nga đã thiệt hại bao nhiêu quân trên chiến trường Syria?

Tổng thống Syria Bashar al-Assad vừa tuyên bố “máu của những người lính Nga hi sinh ở Syria không thể tính được bằng tiền”.

Tổng thống Syria tri ân sự giúp đỡ của Nga

Trong cuộc gặp gỡ với đoàn nghị sĩ Nga, Tổng thống Syria Bashar Assad đã tri ân sự đóng góp của quân đội Nga trong cuộc chiến chống khủng bố ở Syria. Ông phát biểu rằng, máu của những người lính Nga đã hy sinh trên đất Syria, không tính được bằng tiền.

Lực lượng Hàng không-Vũ trụ Nga (VKS) bắt đầu hỗ trợ quân đội Syria trong cuộc chiến chống các phe nhóm đối lập vũ trang và tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) và tổ chức khủng bố al-Nusra (hiện đổi tên thành Jabhat Fateh al-Sham) từ ngày 30/9/2015.

Từ đó đến nay, không quân Nga đã giúp quân đội Syria chặn đứng đà suy sụp, chuyển hóa thế trận phòng thủ thụ động sang chủ động tấn công trên các chiến trường, giành lại nhiều vùng đất vốn nằm trong sự kiểm soát của các tổ chức khủng bố và “đối lập ôn hòa”.

"Tất nhiên, sự hỗ trợ quân sự của Nga là rất quan trọng, nhưng mỗi giọt máu của người lính Nga hy sinh trên đất nước Syria đối với chúng tôi là quý giá hơn bất kỳ sự hỗ trợ quân sự nào. Những giọt máu này, máu của người Nga đổ trên quê hương của chúng tôi, không tính được bằng tiền" - ông Assad nhấn mạnh.

Đồng thời, Tổng thống Syria đã cảm tạ đất nước Nga về sự hỗ trợ quân sự và khẳng định rằng, các sự kiện trong nước đang phát triển theo hướng mong muốn của Damascus và Moscow.

Phát biểu này được nhà lãnh đạo Syria đưa ra trong bối cảnh vừa qua kênh truyền hình Ả rập al-Jazeera khẳng định rằng, một chiếc xe quân sự của Nga đã bị nổ vào đêm ngày 4/2, ở khu vực cách Latakia không xa. Vụ nổ đã khiến 5 quân nhân Nga thiệt mạng.

Ngay lập tức, Bộ Quốc phòng Nga đã bác bỏ thông tin về cái chết của các quân nhân Nga tại Syria trên kênh truyền hình al-Jazeera và cho biết, đây là một thông tin thất thiệt mới, đồng thời khẳng định là "tất cả các quân nhân Nga đang có mặt ở Syria đều đang sống, khỏe mạnh và tiếp tục thực hiện nhiệm vụ được giao phó”.

Nga thừa nhận đã sử dụng lính đặc nhiệm ở Syria

Từ khi tham chiến ở Syria tháng 9/2015 đến thời điểm này, Bộ Quốc phòng Nga công khai thừa nhận là chỉ có 10 quân nhân nước này hy sinh trong khi thực hiện nhiệm vụ ở Syria.

Gần đây nhất là vụ một cố vấn quân sự Nga là Đại tá Ruslan Galitsky đã hy sinh sau cuộc bắn phá dữ dội của các tay súng đối lập vào một khu dân cư ở thành phố Aleppo hôm 6/12/2016.

Cũng trong thời điểm đó, một bác sĩ thuộc Bộ Quốc phòng Nga đã thiệt mạng trong vụ pháo kích của các lực lượng “đối lập ôn hòa” vào một bệnh viện dã chiến cơ động, được quân đội Nga triển khai ở Aleppo để khám chữa bệnh cho cả quân đội lẫn dân chúng Syria.

Nga thừa nhận 10, phương Tây nói “hàng trăm”

Cho đến thời điểm này, các kênh truyền hình phương Tây và Ả rập khẳng định rằng, Nga đã tung vài nghìn quân tác chiến mặt đất, gồm có 2 tiểu đoàn hải quân đánh bộ và các nhóm đặc nhiệm, cùng với lính đánh thuê của các công ty tư nhân mà Nga đưa sang Syria tham chiến.

Ông Michael Kofman, một chuyên gia về các hoạt động quân sự của Nga tại đại học Chiến tranh Hải quân của Mỹ (CAN) tiết lộ, không chỉ Spetsnaz mà Moscow đã triển khai nhiều đơn vị đặc biệt của các quân binh chủng tại Syria, bao gồm Zaslon, KSO và các biệt đội trinh sát khác.

Hồi tháng 3/2016, Thượng tướng lục quân Alexander Dvornikov - chỉ huy lực lượng quân sự Nga ở Syria cho biết, Moscow không hề che giấu sự thật rằng, có một sư đoàn các lực lượng tác chiến đặc biệt của nước này đang hiện diện trên lãnh thổ Syria.

Gần đây nhất là hồi cuối tháng 12/2016, Nga đã triển khai thêm 2 tiểu đoàn đặc nhiệm Chechnya sang Syria để làm nhiệm vụ bảo vệ thành phố Aleppo vừa mới được giải phóng khỏi tay các nhóm phiến quân "đối lập ôn hòa" và tổ chức khủng bố al-Nusra.

Binh sĩ quân Chính phủ Syria chụp ảnh cùng một người bịt mặt trong trang phục đặc nhiệm Spetsnaz

Tuy nhiên, tướng Dvornikov nhấn mạnh là, lực lượng mặt đất Nga không chủ động tham chiến trên diện rộng mà chỉ tiến hành những phi vụ tác chiến đặc biệt hoặc trực tiếp tham chiến khi buộc phải tham gia.

Trên thực tế, Nga đã thừa nhận hoạt động của lực lượng đặc nhiệm ở chiến trường thành phố Palmyra, thuộc tỉnh Homs và chiến trường Aleppo. Ngoài ra, lực lượng hải quân đánh bộ Nga cũng từng tham gia chiến dịch giải cứu phi công Su-24 bị F-16 Thổ Nhĩ Kỳ bắn rơi hồi tháng 11/2015 ở tỉnh Latakia.

Tuy nhiên, giới truyền thông phương Tây cho rằng, Nga đã sử dụng lính đánh thuê để tham chiến trực tiếp.

Năm 2013, hãng tin Nga Fontanka công bố một báo cáo về một công ty an ninh tư nhân mới là ChVK Wagner, được thành lập từ những thành viên cũ của nhóm lính đánh thuê Nga Slavonic Corps. Các tay súng của công ty này được cho là đã tham chiến ở cả Ukraine lẫn Syria.

Một người lính đánh thuê giấu tên cho biết, công ty có hơn 900 lính đánh thuê, họ được trả 240.000 rúp một tháng, tương đương khoảng 3.500 USD. Nguồn tin cho biết, những tay súng đánh thuê Nga đã trực tiếp tham chiến tại thành phố cổ Palmyra của Syria.

Truyền thông phương Tây khẳng định, trong cuộc chiến này đã có hàng trăm binh lính Nga, gồm cả quân nhân chính quy lẫn lính đánh thuê thiệt mạng tại Syria... (?)